اگـر از تعامـل میـان سـه عامـل موضــوع هنــری، مخاطــب و محیــط مواجهــه در ترکیــب مداحــی و موســیقی اضــلال مخاطــب عــن ســبیل الله نتیجــه گــردد، میتــوان حکــم حرمـت را بـر چنیـن ترکیبـی بـار نمــود. مبتنــی بــر ســه عامــل پیــش گفتــه میتــوان گفــت در ترکیــب مداحــی و موســیقی بــه ســبب ایجــاد گرایــش بــه فرهنــگ غیراســلامی، تغییــر جایـگـاه اجتماعــی مــداح و ترو یــج موســیقی در زمانــه غلبــه موســیقی حــرام بــر حــلال، بیشــتر شــاهد اضــلال مخاطــب هســتیم و همیــن امــر اماره ای اســت بــر اینکــه چنـان ترکیبـی بیشـتر از امیـال درونــی انســان ناشــی میشــود و نــه اقتضائــات زمانــه.